- Het ziet er illegaal uit, maar is dat vaak niet
- Marokko is begonnen met het aanpakken van deze specifieke handel
- Waarom nemen deze reizigers zoveel mee?
- Wanneer word je daadwerkelijk aan de kant gezet?
De Spaanse
snelwegen bieden elke nazomer hetzelfde schouwspel. Familiesalons en andere oude goederen die naar het zuiden gaan met dekzeilen, koffers en
dozen die aan het dak zijn vastgesjord. Veel chauffeurs gaan ervan
uit dat deze ladingen illegaal moeten zijn. Verkeersagenten zeggen
dat een verrassend aantal dat niet is.
De Guardia Civil
deelt boetes uit op de Spaanse wegen voor van alles, van het
achterlaten van een handtas op de passagiersstoel tot het nemen van
een slokje afhaalkoffie, maar het lijkt erop dat auto's die eruit
zien alsof hun dakdragers overbeladen zijn aan alles ontsnappen.
Er wordt verwacht
dat dit jaar ongeveer 800.000 auto's vanuit Afrikaanse
havens door
Spanje zullen rijden, waarvan de meeste bestuurd worden door
Maghrebijnse families die op weg zijn naar huis na hun vakantie in
Marokko en Algerije. Snelheid is voor hen belangrijk.
De havens van
Algeciras, Tarifa, Almeria, Málaga, Motril, Alicante en Valencia
bevinden zich aan het einde van een lange rit terug naar de AP-7, A-4
en A-5. Ingepakte daken maken deel uit van dat jaarlijkse ritueel,
bekend als Operacion Paso del Estrecho (OPE).
Wat Spaanse
automobilisten nog steeds voor een raadsel stelt, is eenvoudiger: als
een auto lijkt te gaan kantelen, waarom doet de Guardia Civil er dan
zo vaak niets mee?
1. Het
ziet er illegaal uit, maar is dat vaak niet
Volgens bronnen
bij de verkeerspolitie van de Guardia Civil worden deze auto's
hetzelfde behandeld als elk ander voertuig op de weg. Agenten die een
bestuurder aan de kant zetten, zien steeds hetzelfde beeld, deze
bestuurders kennen alle trucs en hebben de wetgeving vaak bij de hand
voor het geval ze worden staande gehouden.
Of er een boete
volgt, hangt af van drie controles. De totale hoogte, inclusief de
lading, mag niet meer dan vier meter bedragen. De lading mag niet
buiten de omtrek van de auto (het grondvlak) uitsteken. Alles op het
dak moet worden vastgezet met deugdelijke spanbanden en elastieken,
een simpel touwtje volstaat niet.
De Spaanse
verkeersregels en de hoogteregels van het ministerie van Transport
hanteren die vier meter als maximumhoogte voor de auto inclusief de
daklading. Bij personenauto's mag de lading ook niet aan de zijkanten
uitsteken, en er wordt streng gecontroleerd op de overhang aan de
achterzijde. Wie niet aan deze eisen voldoet, krijgt een boete.
Voldoet men er wel aan, dan kan zelfs een torenhoog pakket onder een
blauw zeil volkomen legaal zijn.
Instabiliteit
vormt een grijs gebied. Agenten kunnen aanvoeren dat de auto door de
daklading onveilig is om te besturen. Dat oordeel is subjectief en
lastig ter plekke te bewijzen, vooral als de spanbanden goed
vastzitten en de lading binnen de breedte van de carrosserie blijft.
Volgens de genoemde bronnen worden er wel degelijk boetes uitgedeeld,
maar dan voor "zeer specifieke" overtredingen, en niet
enkel omdat een daklading er indrukwekkend of riskant uitziet.
Het gewicht is
een ander verhaal. In Spanje kunnen bestuurders beboet worden als ze
de maximaal toegestane massa van de auto overschrijden en de boetes
lopen dan snel op naarmate de overschrijding groter is. Een
volumineuze daklading betekent niet automatisch dat de gewichtslimiet
wordt overschreden. Lichte huisraad in plastic verpakt kan er enorm
uitzien, maar toch binnen de wettelijke gewichtslimieten vallen.
2. Marokko
is begonnen met het aanpakken van deze specifieke handel
Auto's met
Marokkaanse kentekenplaten en torenhoge ladingen op het dak zijn het
hele jaar door een vertrouwd gezicht op de Spaanse snelwegen, niet
alleen in augustus. Kleinschalige vervoerders gebruiken
personenauto's als goedkope bestelwagens. Dat model staat in eigen
land onder druk.
Havenautoriteiten
in Tanger en Nador hebben tijdens de ramadan de doorgang voor gewone
auto's met daklading geblokkeerd. Ze voeren verkeersveiligheid aan
als reden, evenals de tijd die de douane nodig heeft om willekeurig
gekozen dakladingen te lossen en te controleren op smokkelwaar.
Internationale vervoerders van kleine partijen goederen klagen dat de
controles in Tanger Med en Nador tergend langzaam verlopen, wat ten
koste gaat van tijd en inkomsten. Critici stellen dat er een einde
moet komen aan het tijdperk waarin gewone auto's dienstdoen als
informele vrachtwagens. Een torenhoge daklading zou het risico op
ongevallen en de CO2-uitstoot vergroten, en het imago van Marokko in
Europa zou er niet door verbeteren.
Spaanse agenten
bevinden zich midden in deze discussie. Een auto die al door de
Marokkaanse keuring is gekomen en de Spaanse controles op hoogte,
breedte en zekering heeft doorstaan, kan er op de linkerrijstrook bij
Murcia of op de aanrijroute naar Algeciras nog steeds bizar uitzien.
Het uiterlijk van de auto is op zich geen overtreding.
3. Waarom nemen deze reizigers zoveel mee?
Het antwoord is
simpel. Als een gezin voor een maand naar het buitenland reist om
familie te bezoeken, is het heel normaal om de fietsen van de
kinderen mee te nemen. Naast fietsen zie je soms ook een wasmachine
of iets dergelijks groots op het dak staan. Dergelijke artikelen zijn
in Marokko veel duurder, dus wordt er soms stiekem een cadeau voor de
schoonfamilie aan de daklading toegevoegd.
4. Wanneer word
je daadwerkelijk aan de kant gezet?
De politie grijpt
in als de lading duidelijk onveilig is. In voorbije zomers hebben
agenten in Murcia auto's aan de kant gezet die zo volgepakt waren dat
kinderen tussen de tassen geklemd zaten, of waarbij de lading zo hoog
was dat de wegligging van het voertuig veranderde. Dat is iets heel
anders dan een rit in het kader van 'Operatie Estrecho' (de
jaarlijkse terugkeer van migranten), waarbij de lading goed is
vastgezet en binnen de gestelde limieten blijft.
Wie deze week op
de AP-7 rijdt, zal de blauwe afdekzeilen blijven zien. Patrouilles
van de Guardia Civil blijven voertuigen aan de kant zetten die niet
voldoen aan de eisen wat betreft afmetingen, omtrek of zekering. Een
dak dat vol oogt, is op zichzelf vaak niet voldoende reden voor een
stop.