Spoorwegchaos dreigt in Spanje, werknemers kondigen meerdere stakingen aan in november

1. De stakingen betreffen meerdere spoorwegmaatschappijen
2. Waarom gaan de spoorwegarbeiders staken?
3. Demonstratie gepland voor het Congres
4. Meer treinstakingen gepland in november
5. Worden de treindiensten beïnvloed?

Reizigers die in Spanje met de trein reizen, kunnen in november te maken krijgen met grote verstoringen. De spoorwegvakbonden hebben hun geplande staking van 17 november uitgebreid van Adif naar Renfe en de particuliere spoorwegmaatschappijen Iryo en Ouigo. Ook bij Adif is een aparte staking van 24 uur aangekondigd voor 19 november, bovenop de reeds verwachte verstoringen door de stakingen van de machinisten op 10 en 12 november.

Spoorwegmedewerkers eisen dringende verbeteringen in de veiligheidsprocedures, personeelsbezetting en communicatie op het Spaanse spoorwegnet. Nu meerdere vakbonden betrokken zijn, kan de actie in november de dienstverlening ver buiten de infrastructuurbeheerder beïnvloeden.

1. De stakingen betreffen meerdere spoorwegmaatschappijen

De oorspronkelijke 24-uursstaking werd overeengekomen door de ondernemingsraad van Adif, die vijf vakbonden vertegenwoordigt: CCOO, UGT, CGT, Sindicato Ferroviario (SF) en Sindicato de Circulación Ferroviario (SCF). Sinds die aankondiging op 3 november is de geplande actie uitgebreid. CCOO heeft zijn oproep uitgebreid naar werknemers van Renfe, Iryo en Ouigo. De mobilisatie op 17 november omvat de ondernemingsraden van Adif en Renfe, evenals de vakbondsafdelingen van CCOO bij de particuliere vervoerders.

De ondernemingsraad van Renfe is ook de formele procedure voor arbeidsconflicten gestart als stap richting staking. Semaf, de vakbond voor treinmachinisten, heeft afzonderlijk machinisten van acht spoorwegmaatschappijen opgeroepen om deel te nemen aan de mobilisatie op 17 november. De precieze mate van deelname per maatschappij moet nog worden vastgesteld.

2. Waarom gaan de spoorwegarbeiders staken?

De vakbonden willen dringende veranderingen in de organisatie en het beheer van het Spaanse spoorwegnet. CCOO stelt dat de scheiding van infrastructuurbeheer en treindienst de coördinatie en veiligheidsprocedures heeft verzwakt, met name wanneer verschillende maatschappijen dezelfde sporen delen. De vakbond pleit voor een publieke coöperatie van spoorwegmaatschappijen om de coördinatie tussen infrastructuurbeheer en treindienst te verbeteren.

De eisen volgen op de aanrijding van 28 oktober nabij Urda, waarbij een Renfe AVE-trein een Iryo-trein raakte die op het spoor was gestopt. Bij de ramp kwamen 69 mensen om het leven en werden de vragen over de veiligheid van het spoor en de afhandeling van incidenten opnieuw aangewakkerd.

De vakbond wil ook betere communicatie tussen controlecentra en maatschappijen, strengere veiligheidsprotocollen, voldoende personeel en beter opgeleide medewerkers. De ramp eiste 69 levens en leidde tot hernieuwde vragen over de veiligheid van het spoor en de afhandeling van incidenten.

Het onderzoek naar de oorzaak van de botsing staat los van de eisen van de vakbonden voor veranderingen in de hele sector.

3. Demonstratie gepland voor het Congres

De staking is niet de enige actie die spoorwegarbeiders van plan zijn. De vakbonden van Adif hebben ook een demonstratie georganiseerd voor het Spaanse Congres van Afgevaardigden in Madrid op maandag 16 november, de dag vóór de grote staking. Het protest is bedoeld om druk uit te oefenen op de politieke vertegenwoordigers om de veiligheid van het spoor en de organisatie van de sector aan te pakken. De ondernemingsraad van Adif komt op 18 november opnieuw bijeen om de ontwikkelingen te bespreken en te overwegen of verdere actie nodig is.

Er is ook nog een tweede 24-uurs staking van Adif gepland. SCF heeft stakingen aangekondigd voor zowel 17 als 19 november, nadat de onderhandelingen over het arbeidsconflict zonder akkoord zijn geëindigd. De vakbond eist meer personeel in de verkeersleidingscentra en stations, evenals wijzigingen in de technische voorschriften die volgens hen de veilige werking van treinen belemmeren.

4. Meer treinstakingen gepland in november

De actie van 17 november is niet de eerste verstoring waarmee reizigers te maken krijgen. Semaf handhaaft haar oproep tot een volledige staking bij Renfe op 10 november, gevolgd door gedeeltelijke werkonderbrekingen op 12 november. De machinisten eisen vooruitgang op het gebied van spoorveiligheid, een herziening van de rijtijden en duidelijkere procedures voor het geven van waarschuwingen bij slecht weer.

Alferro heeft ondertussen haar eigen geplande werkonderbrekingen op 10 en 12 november verplaatst naar 17 november, in een poging zich aan te sluiten bij de bredere mobilisatie. De afzonderlijke actie van Semaf op de eerdere data blijft van kracht. CSIF heeft ook haar steun uitgesproken voor de geplande protesten bij het spoor en zegt stakingen en demonstraties van Adif en Renfe te zullen steunen.

5. Worden de treindiensten beïnvloed?

De omvang van de verstoring is nog niet duidelijk. Hoewel de vakbonden hun respectievelijke stakingen hebben aangekondigd, zijn de minimale dienstregelingen voor 17 en 19 november nog niet gepubliceerd in de meest recente rapporten. De betrokkenheid van meerdere vervoerders betekent dat reizigers er niet van uit moeten gaan dat de verstoringen beperkt blijven tot de diensten van Renfe. Adif beheert de infrastructuur die door verschillende spoorwegmaatschappijen wordt gebruikt, en stakingen van machinisten en ander personeel van de vervoerders kunnen individuele diensten direct beïnvloeden.

Iedereen die van plan is om rond 10, 12, 17 of 19 november te reizen moet voor vertrek de updates van zijn of haar treinvervoerder raaadplegen.

Een rapport van de Spaanse overheid beveelt een verhoging van het minimumloon met 4,9% aan tot 1.281 euro

1. Er zijn drie scenario'seconomi

De adviescommissie stelt een verhoging van 60 euro per maand voor om de inflatie te compenseren, maar er is geen consensus over dit voorstel en de vakbond UGT roept op tot aanpassing ervan voordat het wordt goedgekeurd.

De Spaanse regering heeft zich ten doel gesteld de nieuwe verhoging van het minimumloon voor 2027 vóór de verkiezingen goed te keuren. Tweede vicepremier Yolanda Díaz heeft een deadline gesteld om het rapport met de aanbevolen verhoging vóór het lange weekend in november gereed te hebben. 

Het ongeluk in Urda heeft de plannen van de regering in de war gestuurd, maar het ministerie van Arbeid beschikt al over een eerste rapport waarin wordt geadviseerd het minimumloon met 4,9% te verhogen tot 1.281 euro bruto per maand, uitbetaald in 14 termijnen. Dit om twee doelen te bereiken: het minimumloon op minimaal 60% van het gemiddelde nettoloon te houden en te voorkomen dat het koopkracht verliest door de stijgende inflatie.

Dit voorstel geniet echter niet de steun van alle partijen en de vakbond UGT roept op tot aanpassing voordat het wordt goedgekeurd. De vakbond heeft bezwaar tegen de bewering in het document dat, als de inkomstenbelastingaftrek zou worden aangepast, degenen die het nationale minimumloon verdienen een nettoloon zouden ontvangen dat iets hoger ligt dan 60% van het gemiddelde nettoloon in 2026. Tenzij die bewering wordt aangepast, zullen ze het document niet steunen, zo hebben vakbondsbronnen bekend gemaakt.

Dit eerste voorstel voor een loonsverhoging zou een stijging van 60 euro per maand betekenen ten opzichte van de huidige 1.221 euro, waardoor het bruto jaarsalaris uitkomt op 17.934 euro, een stijging van 840 euro, tegen een achtergrond van een jaar-op-jaar inflatie van 4,9% in oktober.

1. Er zijn drie scenario's

Dit is echter niet het enige voorstel. Het 45 pagina's tellende voorlopige document schetst drie scenario's, afhankelijk van de nagestreefde doelstellingen en de uiteindelijke fiscale behandeling van dit inkomen.

De belangrijkste aanbeveling is gebaseerd op de veronderstelling dat het minimumloon feitelijk vrijgesteld blijft van inkomstenbelasting, zoals het geval is geweest in de afgelopen twee boekjaren via een staatsregeling voor belastingvermindering voor de laagstbetaalden: Dit is een toezegging die zowel de huidige regering als de PP, mocht die aan de macht komen, hebben gedaan. Op basis daarvan achten de experts een verhoging van 4,9% noodzakelijk om het verlies aan koopkracht te compenseren.

De commissie stelt echter een tweede optie voor: de verhoging beperken tot 2,7%, tot maximaal 1.254 euro per maand, te betalen in 14 termijnen. Dit zou voldoende zijn om het nettoloon van iemand met het minimumloon op 60% van het geschatte gemiddelde nettoloon voor 2026 te brengen, de benchmark die experts hanteren. De berekening komt uit op 16.409 euro netto per jaar, oftewel 1.172 euro per maand in 14 termijnen.

Dit alternatief zou de prijsstijging echter niet compenseren. Daarom geeft het rapport de voorkeur aan een verhoging van 4,9%, die het bereiken van de loonbenchmark combineert met het behoud van de koopkracht. De commissie waarschuwt echter dat haar berekeningen gebaseerd zijn op het geschatte gemiddelde nettoloon voor 2026, wat betekent dat er een vertraging is. Als de lonen in 2027 opnieuw stijgen, zou het minimumloon onder de 60% van het werkelijke gemiddelde loon voor dat jaar kunnen dalen.

Het derde scenario introduceert een belangrijke verandering. Wat zou er gebeuren als het minimumloon onderworpen zou worden aan inkomstenbelasting en er geen belastingvoordelen zouden worden toegekend om die belastingdruk te compenseren?

In dit scenario, dat onwaarschijnlijk is, schatten experts dat het minimumloon met 11% verhoogd zou moeten worden, tot 1.356 euro bruto per maand, uitbetaald in 14 termijnen, om ervoor te zorgen dat de werknemer hetzelfde netto referentiebedrag blijft ontvangen. De berekening is gebaseerd op het geval van een alleenstaande zonder kinderen of ouders ten laste en zonder handicap, en hanteert een gemiddeld inhoudingspercentage van 7,03%, bovenop de sociale premies.

Deskundigen benadrukken dat er nog steeds een gebrek aan gegevens is om de naleving van het minimumloon en de effecten ervan op de werkgelegenheid nauwkeurig te meten. Ze pleiten daarom voor verbetering van de statistieken en voor het koppelen van informatie van de sociale zekerheid en de belastingdienst. De commissie is van mening dat het nationale minimumloon heeft bijgedragen aan de vermindering van de loonongelijkheid, maar wijst erop dat de impact ervan op de armoede in huishoudens ook afhangt van factoren zoals het aantal werkenden en de gezinssamenstelling.

Renfe kondigt vanaf vrijdag een nieuw vervoersplan aan tussen Madrid en Andalusië

Iedereen die van plan is om tussen Madrid en Andalusië te reizen, moet zijn of haar boeking controleren voordat hij of zij van huis vertrekt. Renfe heeft namelijk een alternatief vervoersplan aangekondigd dat ingaat op vrijdag 30 oktober 2026, na het dodelijke treinongeluk bij Urda in de provincie Toledo. De hogesnelheidstreinen blijven opgeschort, waardoor treinen naar Málaga, Córdoba en Sevilla getroffen zijn. Er is nog geen datum bekend waarop de lijn weer open zal gaan.

Adif, het staatsbedrijf dat verantwoordelijk is voor de Spaanse spoorweginfrastructuur, heeft het hogesnelheidsverkeer op de lijn Madrid-Andalusië opgeschort na het ongeluk van woensdag. Renfe heeft bevestigd dat er vanaf vrijdag vervangende regelingen van kracht zijn, hoewel de volledige routes, vertrektijden en boekingsdetails nog niet zijn bekendgemaakt.

1. Renfe bevestigt alternatief vervoer vanaf vrijdag

Renfe zegt dat het nieuwe vervoersplan reizigers zal helpen die tussen Madrid en Andalusië moeten reizen zolang de hogesnelheidslijn gesloten blijft.

Het bedrijf legt de laatste hand aan de regelingen en heeft beloofd details over de beschikbare diensten, routes en dienstregelingen via de officiële kanalen te publiceren.

Reizigers die van of naar Málaga, Córdoba en Sevilla reizen, moeten er niet van uitgaan dat hun oorspronkelijke trein zal rijden of dat er automatisch een vervangende reis is geregeld. Neem voor vertrek rechtstreeks contact op met Renfe.

2. Speciale treinen rijden al via Ciudad Real

Renfe heeft ook speciale diensten geïntroduceerd via de reguliere spoorlijnen tussen Madrid, Ciudad Real en Puertollano.

Deze reizen kunnen ongeveer 90 minuten langer duren dan normaal.

Volgens de gepubliceerde dienstregeling van Renfe zijn er vertrekken vanaf Madrid-Puerta de Atocha richting Ciudad Real en Puertollano gepland om 08:00, 10:30, 12:00, 14:00, 16:30, 18:00, 20:00 en 22:30.

Reizigers die vanuit Ciudad Real richting Madrid reizen, kunnen gebruikmaken van de volgende vertrektijden: 07:15, 09:00, 11:00, 13:30, 15:00, 17:00, 19:30 en 21:00.

Deze treinen zijn geen direct alternatief voor de hogesnelheidstreinen naar Andalusië. Reizigers dienen hun reis en eventuele aansluitingen te controleren voordat ze vertrekken

3. Controleer uw exacte trein voordat u naar het station gaat

Kijk in de Renfe- of Iryo-app, op de website van de vervoerder en in eventuele berichten over uw boeking.

Donderdag 29 oktober is extra ingewikkeld omdat een aparte staking van Renfe-machinisten ook de dienstverlening in heel Spanje beïnvloedt.

Renfe heeft gewaarschuwd dat zelfs treinen die onder de minimale dienstregeling vallen, hinder kunnen ondervinden. Het bedrijf adviseert reizigers om tijdens de staking geen niet-essentiële treinreizen te maken.

Vertrouw niet alleen op de oorspronkelijke vertrektijd die op uw ticket staat vermeld.

4. Renfe-tickets kunnen gratis worden gewijzigd of geannuleerd

Renfe biedt gratis wijzigingen en annuleringen aan voor passagiers die getroffen zijn door de opschorting van de hogesnelheidslijn.

Reizigers die met Iryo reizen, dienen rechtstreeks contact op te nemen met de vervoerder om de beschikbare opties voor hun boeking te bevestigen.

Als u dringend moet reizen, controleer dan of er een alternatieve reis beschikbaar is voordat u een nieuw ticket koopt. Bewaar de bevestiging van eventuele annuleringen of wijzigingen door de vervoerder.

5. Wat als u een vlucht moet halen of naar een hotel moet?

Als de verstoring gevolgen kan hebben voor een vlucht, hotelreservering, het ophalen van een huurauto of een medische afspraak, neem dan zo snel mogelijk contact op met de aanbieder.

Alternatieve vluchten en langeafstandsbusreizen kunnen het overwegen waard zijn, met name voor reizen tussen Madrid en Málaga of Sevilla. Houd er echter rekening mee dat de beschikbaarheid en prijzen snel kunnen veranderen bij verstoringen in het treinverkeer.

Bewaar uw originele ticket, berichten van de spoorwegmaatschappij en bonnetjes voor extra kosten. Deze kunnen van pas komen als u een claim moet indienen bij uw reisverzekeraar.

6. Geen bevestigde datum voor hervatting hogesnelheidstreinen

Renfe heeft de kaartverkoop voor de hogesnelheidslijn Madrid-Andalusië tijdelijk stopgezet voor data tot en met 13 december. Het bedrijf heeft echter verduidelijkt dat dit niet betekent dat de spoorlijn tot die datum gesloten blijft.

De dienstverlening kan eerder worden hervat als Adif toestemming geeft voor de heropening van de betreffende infrastructuur.

Reizigers moeten voorlopig rekening houden met de bevestigde opschorting en er niet van uitgaan dat de dienstverlening binnen een bepaald aantal dagen wordt hervat.

Renfe heeft ook bevestigd dat de stations Madrid-Atocha, Sevilla, Córdoba en Málaga 24 uur per dag open blijven om getroffen reizigers te helpen.

Reizigers wordt aangeraden de meest recente informatie van Renfe te raadplegen voordat ze op reis gaan.

Is Andalusië aardbevingsbestendig?

1. Wat gebeurt er tijdens de aardbevingsoefening in Granada?
2. De aardbevingsschade in Granada verhoogt de inzet
3. Zal de oefening echte aardbevingsnoodsituaties simuleren?
4. Wat kunnen de resultaten betekenen voor de mensen?

De hulpdiensten van Andalusië bereiden zich voor op een grootschalige aardbevingsoefening in de provincie Granada op 10 november. Ongeveer 200 deelnemers zullen testen hoe effectief de autoriteiten hun reactie op een zware aardbeving kunnen coördineren.

De oefening, genaamd Respuesta26 en geleid door de Junta de Andalucía, zal onderzoeken hoe noodplannen worden geactiveerd, commandocentra worden opgezet, middelen worden ingezet en de communicatie tussen verschillende organisaties wordt onderhouden.

De oefening vindt slechts enkele maanden na een reeks verwoestende aardbevingen plaats die de provincie Granada trof, waardoor honderden inwoners hun huis moesten verlaten en uitgebreide bouwkundige inspecties werden uitgevoerd. De oefening zal de noodplannen van de regio onder de loep nemen, hoewel de Junta nog niet heeft bevestigd of het scenario in november de specifieke problemen van afgelopen zomer zal nabootsen.

1. Wat gebeurt er tijdens de aardbevingsoefening in Granada?

Respuesta26 brengt regionale noodteams, brandweerlieden, medische diensten, gemeentelijke autoriteiten, de lokale politie, vrijwilligers van de civiele bescherming en vertegenwoordigers van de centrale overheid samen. Ook de provinciale raad van Granada, universiteiten en beroepsorganisaties zullen naar verwachting deelnemen.

De oefening test vier belangrijke gebieden: het activeren van noodplannen, het opzetten van commandoposten, het mobiliseren van personeel en materieel en het waarborgen van effectieve communicatie tussen de betrokken organisaties. De Junta heeft Respuesta26 omschreven als de grootste aardbevingsoefening in Spanje waarbij verschillende overheidsniveaus betrokken zijn.

Deze afspraken zijn cruciaal wanneer een grote noodsituatie gemeentegrenzen overschrijdt en vereist dat verschillende organisaties samenwerken. Noodteams moeten weten wie de leiding heeft, waar middelen nodig zijn en hoe betrouwbare informatie de besluitvormers bereikt.

Het precieze operationele scenario is echter nog niet publiekelijk bevestigd. Het is nog niet duidelijk of de deelnemers ook zullen oefenen met het redden van mensen die vastzitten in beschadigde gebouwen, het evacueren van bewoners of het beoordelen van instortende panden, zoals in eerdere oefeningen.

Andalusië heeft ook grootschalige noodsimulaties met verschillende gevaren uitgevoerd. In 2025 organiseerde de junta Response25, een grootschalige tsunami-noodoefening in Cádiz, gebaseerd op een hypothetische tsunami die door een aardbeving zou worden veroorzaakt.

2. De aardbevingsschade in Granada verhoogt de inzet

De oefening volgt op de reeks aardbevingen die begon op 14 augustus en twee aardbevingen met een magnitude van 4,8 omvatte, op 15 en 18 augustus. Volgens de Junta werden begin september meer dan 1500 aardbevingen geregistreerd tijdens deze reeks. De trillingen veroorzaakten schade aan gebouwen in de Vega de Granada en leidden tot preventieve evacuaties.

Op 7 september waren ongeveer 600 mensen geëvacueerd, van wie velen na veiligheidsinspecties weer mochten terugkeren. Technische teams voerden inspecties uit om vast te stellen of de getroffen gebouwen veilig bewoonbaar waren.

De Junta keurde ook een bedrag van € 7 miljoen goed voor de reparatie van openbare infrastructuur en voorzieningen in 27 steden die door de aardbevingen waren getroffen. De aankondiging van de regionale overheid over de financiering beschrijft de steun voor de steden die door de reeks aardbevingen zijn getroffen.

De omvang van de respons illustreert de eisen die aan de autoriteiten worden gesteld wanneer een aardbeving wijdverspreide ontwrichting veroorzaakt. Naast het afhandelen van acute noodsituaties, moeten ambtenaren de beschadigde panden beoordelen, vaststellen of bewoners naar huis kunnen terugkeren en de herstelwerkzaamheden coördineren.

3. Zal de oefening echte aardbevingsnoodsituaties simuleren?

Granada heeft in het verleden al eens geoefend met de praktische gevolgen van een zware aardbeving. Een door de gemeente geleide oefening in 2019 omvatte gesimuleerde schade aan gebouwen, gewonden, mensen die vastzaten onder het puin en vermisten.

Die eerdere oefening laat zien dat de lokale hulpdiensten ervaring hebben met het oefenen van scenario's met reddingsoperaties en beschadigde gebouwen. Het bewijst echter niet dat Respuesta26 die elementen zal herhalen.

Het onderscheid is belangrijk, omdat het testen van commandostructuren en communicatie niet hetzelfde is als het oefenen van een complexe reddingsoperatie. Beide zijn belangrijk, maar ze brengen elk hun eigen uitdagingen met zich mee.

Een vraag voor de Junta is of de oefening in november de volledige keten van noodhulp zal testen, van de eerste melding en de inzet van reddingsteams tot gebouwinspecties en beslissingen over het evacueren of terugbrengen van bewoners naar hun huizen. Bevestiging van het scenario zou helpen om precies vast te stellen welke lessen de oefening moet opleveren.

4. Wat kunnen de resultaten betekenen voor de mensen?

Voor de inwoners van Granada en de rest van Andalusië zal de waarde van Respuesta26 afhangen van wat het onthult over het vermogen van de regio om onder druk te reageren. Een oefening kan helpen communicatieproblemen te identificeren, verantwoordelijkheden te verduidelijken en zwakke punten in noodprocedures bloot te leggen vóórdat een echte ramp zich voordoet. De bevindingen kunnen vervolgens leiden tot verbeteringen in plannen en de coördinatie tussen instanties.

De aardbevingen in augustus hebben ook aangetoond dat de gevolgen van een aardbeving veel verder reiken dan alleen de eerste schok. De veiligheid van gebouwen, evacuatiebeslissingen en de terugkeer van ontheemden vereisen allemaal een langdurige samenwerking tussen hulpdiensten, ingenieurs en lokale autoriteiten. De Junta heeft nog niet bevestigd of deze specifieke uitdagingen deel zullen uitmaken van de simulatie in november.

Respuesta26 biedt daarom een ​​gelegenheid om de paraatheid van belangrijke onderdelen van de aardbevingsrespons in Andalusië te testen. Of er ook aandacht wordt besteed aan de praktische problemen waarmee inwoners tijdens de noodsituatie in Granada te maken kregen, blijft een belangrijke vraag in aanloop naar 10 november.

Een bank in Spanje waarschuwt klanten om dit telefoonnummer niet te bellen

1. Hoe de *21-telefoonoplichting in Spanje werkt
2. Hoe u kunt controleren of uw oproepen worden doorgeschakeld
3. Wat te doen als u de instructies al hebt opgevolgd

Een simpele telefooncode kan oplichters in staat stellen uw inkomende oproepen door te schakelen zonder schadelijke software op uw apparaat te installeren. Openbank, een Spaanse online bank, heeft klanten gewaarschuwd voor een nieuwe telefoonfraude met de code *21. Criminelen gebruiken deze code om belangrijke gesprekken te onderscheppen, zoals gesprekken die nodig zijn om een banktransactie te verifiëren.

De waarschuwing, uitgegeven op 19 oktober, verwijst naar een vorm van fraude die bekend staat als doorschakelfraude. Criminelen proberen contact op te nemen met hun slachtoffers, soms door zich voor te doen als medewerkers van hun bank, en proberen hen ertoe te verleiden een reeks cijfers en symbolen in te voeren op hun mobiele telefoon.

Het verontrustende aan deze oplichting is dat er gebruik wordt gemaakt van een legitieme functie van normale mobiele netwerken. Het slachtoffer hoeft geen verdachte app te downloaden, op een schadelijke link te klikken of zijn of haar telefoon af te geven. De truc houdt in dat een gebruiker onbewust een dienst inschakelt die alle inkomende oproepen doorschakelt naar een nummer dat door iemand anders wordt beheerd.

Volgens de Spaanse technologiewebsite Xataka Móvil heeft Openbank veiligheidswaarschuwingen naar haar klanten gestuurd waarin ze worden gewaarschuwd om instructies met *21 en een ander telefoonnummer niet op te volgen.

De waarschuwing is niet alleen voor Openbank-klanten. Gespreksdoorschakeling is een standaardfunctie van telefoons die door mobiele providers in Spanje en elders worden gebruikt.

1. Hoe de *21-telefoonoplichting in Spanje werkt

De oplichting begint vaak met een willekeurig telefoontje of e-mail. De beller of afzender kan zeggen dat er verdachte activiteiten op uw bankrekening zijn of dat u extra veiligheidsmaatregelen moet nemen.

De beller vraagt de klant vervolgens om een doorschakelcode in te voeren met *21 en een telefoonnummer dat door de oplichter wordt beheerd. De uitleg kan geruststellend klinken.

De beller kan zeggen dat het proces nodig is om de rekening van de klant te beschermen, toekomstige communicatie te garanderen of frauduleuze transacties te stoppen.

In werkelijkheid kunnen deze instructies onvoorwaardelijke gespreksdoorschakeling activeren, een functie waarmee inkomende oproepen naar een ander nummer kunnen worden doorgeschakeld.

De exacte code is afhankelijk van de mobiele provider. Door simpelweg *21 te bellen, krijgen criminelen niet automatisch toegang tot uw gesprekken. Het risico ontstaat wanneer een volledige doorschakeling is geactiveerd, waardoor inkomende oproepen worden doorgeschakeld naar een nummer dat door de oplichter wordt beheerd. Uw telefoonnummer zelf wordt niet doorgeschakeld.

Zodra doorschakeling is geactiveerd, kunnen inkomende oproepen worden doorgeschakeld naar het nummer van de oplichter in plaats van dat ze u bereiken.

De situatie kan zeer gevaarlijk worden wanneer de criminelen uw bankgegevens al hebben bemachtigd via phishing-e-mails, valse sms-berichten en andere vormen van misleiding.

In sommige gevallen kunnen de oplichters geautomatiseerde telefoongesprekken onderscheppen die door financiële instellingen worden gebruikt om transacties te verifiëren of gevoelige handelingen te valideren.

Banco Santander heeft een soortgelijke fraude gedocumenteerd waarbij leningen werden geannuleerd.

Volgens Santander kan de oplichting beginnen met een frauduleus sms-bericht dat zich voordoet als van de bank. Criminelen proberen gevoelige bankgegevens te verkrijgen voordat ze het slachtoffer overhalen om doorschakeling te activeren, waardoor ze verificatiegesprekken kunnen onderscheppen.

Wanneer criminelen alle benodigde informatie en toegang hebben, kunnen ze proberen een vooraf goedgekeurde lening voor hun slachtoffer te regelen.

De oplichting gaat verder wanneer het slachtoffer een nieuw telefoontje ontvangt, waarin beweerd wordt dat er per ongeluk een lening is verstrekt. De oplichters vragen de klant vervolgens om het geld over te maken naar een nieuwe rekening om de transactie ongedaan te maken.

In werkelijkheid wordt het geld overgemaakt naar de criminelen.

Oproepdoorschakeling alleen onthult geen bankwachtwoorden, stelt criminelen niet in staat sms-berichten te lezen of geeft hen geen toegang tot een bankapp. Het gevaar ontstaat wanneer doorgeschakelde oproepen worden gecombineerd met gestolen inloggegevens of andere frauduleuze activiteiten, waardoor criminelen mogelijk bepaalde telefonische beveiligingscontroles kunnen omzeilen.

De techniek is niet nieuw, maar de recente waarschuwing van Openbank illustreert het misbruik van een veelgebruikte functie van mobiele telefoons.

2. Hoe u kunt controleren of uw oproepen worden doorgeschakeld

Wie zich zorgen maakt dat hij of zij verdachte instructies heeft opgevolgd, kan controleren of onvoorwaardelijke oproepdoorschakeling is geactiveerd op zijn of haar mobiele telefoon.

Op veel mobiele netwerken kunnen gebruikers door *#21# te bellen en op de belknop te drukken controleren of onvoorwaardelijke doorschakeling is ingeschakeld.

Als er een onverwachte doorschakeling wordt gedetecteerd, kan de code ##21# worden gebruikt om onvoorwaardelijke doorschakeling op veel netwerken uit te schakelen.

Een andere code, ##002#, kan op veel netwerken meerdere doorschakelinstellingen verwijderen.

Niet alle providers of telefoondiensten gebruiken echter dezelfde commando's. Het verwijderen van alle doorschakelinstellingen kan ook legitieme instellingen zoals voicemail beïnvloeden.

Klanten moeten daarom contact opnemen met hun mobiele provider als ze niet zeker weten wat een bepaalde instelling inhoudt.

Doorschakelinstellingen kunnen ook worden gecontroleerd via de belinstellingen van de telefoon of, indien beschikbaar, via het klantaccount van de mobiele provider. De weergegeven opties en informatie zijn afhankelijk van het apparaat, het netwerk en het type abonnement.

iPhone-gebruikers vinden de optie mogelijk in de telefooninstellingen. Op Android-telefoons staat deze meestal onder Belinstellingen.

Een weergegeven doorschakelnummer is niet per se een teken van fraude. Sommige netwerken gebruiken doorschakelen om voicemailberichten of onbeantwoorde oproepen af te handelen.

Het belangrijkste teken dat er iets mis is, is wanneer iemand u onverwacht vraagt om uw oproep door te schakelen naar een nieuw nummer.

Als iemand zegt dat hij of zij van de bank is en u vraagt om een telefooncode in te voeren om veiligheidsredenen, beëindig dan het gesprek en neem zelf contact op met de bank via de officiële website, app of het telefoonnummer van de bank.

3. Wat te doen als u de instructies al hebt opgevolgd

Als u een verdachte doorschakelcode hebt ingevoerd, neem dan contact op met uw mobiele provider om te controleren of er ongeautoriseerde doorschakelinstellingen actief zijn. De provider kan u helpen bij het identificeren en verwijderen van ongeautoriseerde instellingen.

Neem ook onmiddellijk contact op met uw bank, vooral als het verdachte gesprek uw rekeninggegevens, wachtwoorden of betaalgegevens betrof.

Leg uit wat er is gebeurd en vraag de bank om te zoeken naar ongebruikelijke activiteiten op uw rekening, lopende transacties of wijzigingen in de beveiliging.

Als u uw bankgegevens hebt gedeeld, werk dan uw bankinloggegevens bij via de officiële bankapp of website. Volg de beveiligingsinstructies van de bank.

Het is ook raadzaam om recente transacties te controleren en, indien beschikbaar, bankmeldingen te activeren, zodat onverwachte activiteiten snel kunnen worden opgemerkt.

Klanten die verdachte transacties opmerken, moeten deze onmiddellijk melden bij hun bank en overwegen aangifte te doen bij de politie.

Het Spaanse Nationale Instituut voor Cyberbeveiliging, INCIBE, biedt een gratis cyberbeveiligingshulplijn aan op 017 voor mensen die denken dat ze het slachtoffer zijn geworden van cybercriminaliteit.

Openbank waarschuwt klanten in haar eigen advies over het herkennen van frauduleuze telefoontjes voor vishing-fraude. Vishing is een misleidende techniek waarbij criminelen zich voordoen als legitieme bedrijven om toegang te krijgen tot gevoelige informatie.

De bank adviseert klanten om hun wachtwoorden, pincodes of verificatiecodes niet te delen tijdens verdachte telefoontjes en om bij twijfel altijd contact op te nemen met hun bank.

De recente waarschuwing herinnert ons eraan dat oplichters niet altijd geavanceerde hacktools nodig hebben om het geld van mensen in gevaar te brengen. Soms kan het simpelweg gebruiken van een standaard telefoonfunctie al de deur openzetten voor meer fraude.

Voor Spaanse gebruikers is de eenvoudigste manier om zichzelf te beschermen, te onthouden dat een legitieme bankcontrole niet inhoudt dat u uw inkomende oproepen moet doorschakelen naar een onbekend telefoonnummer.

Verdwijnt de beroemde Spaanse ‘Menú Del Día’? De goedkope lunch is niet meer zo goedkoop als vroeger

1. De gemiddelde prijs van het menú del día is in een jaar tijd met 50 cent gestegen
2. Waar het dagmenu nog steeds goedkoper is
3. Er worden nog steeds vier miljoen menu's per weekdag geserveerd
4. Bijna de helft van de restaurants biedt nu een 'medio menú' aan

Gasten die genieten van het menú del día, de beroemde en populaire Spaanse lunch op doordeweekse dagen, betalen nu 50 cent meer dan een jaar geleden. De gemiddelde prijs ligt nu op € 14,70 in het hele land. De prijzen variëren echter nog steeds van € 13,50 in Murcia en de Canarische Eilanden tot € 16,30 in Baskenland. Bijna de helft van de restaurants biedt ook een kleiner 'medio menú' aan om de rekening te drukken.

1. De gemiddelde prijs van het menú del día is in een jaar tijd met 50 cent gestegen

De prijs van de favoriete lunch op doordeweekse dagen in Spanje is in het hele land langzaam gestegen naar een gemiddelde van € 14,70, volgens de laatste enquête van de nationale horecavereniging en maaltijdvoucherbedrijf Edenred. Dat is een stijging van 3,5 procent ten opzichte van € 14,20 vorig jaar.

Vijftig cent lijkt misschien geen enorme stijging en zal iemands dag niet verpesten tijdens een eenmalig bezoek, maar voor vaste klanten loopt het snel op. Als je in Spanje werkt of minstens één keer per week geniet van een menu del día, dan zou de nieuwe prijsverhoging, uitgaande van het nationale gemiddelde en een wekelijks bezoek, zo'n €52 extra op je jaarlijkse rekening betekenen.

2. Waar het dagmenu nog steeds goedkoper is

Uit het onderzoek bleek dat gasten in Murcia en op de Canarische Eilanden het voordeligst uit zijn, met een gemiddelde prijs van € 13,50, terwijl Andalusië, Extremadura en Asturië rond de € 14 zitten.

Aan de andere kant is Baskenland het duurst met € 16,30, gevolgd door de Balearen met € 16 en Catalonië met € 15,70. De prijzen op de Balearen en in de regio Valencia bleven het afgelopen jaar echter stabiel.

Die verschillen hoeven niet per se enorm te zijn, maar zoals we eerder al zagen, kan het bedrag over een periode van een jaar snel oplopen. Iemand die wekelijks een menu bestelt op de Balearen in plaats van in Murcia, betaalt ongeveer € 130 meer per jaar.

3. Er worden nog steeds vier miljoen menu's per weekdag geserveerd

De traditie is echter nog lang niet voorbij. Er worden nog steeds ongeveer vier miljoen menu's per weekdag geserveerd, hoewel recente trends laten zien dat veel Spanjaarden tegenwoordig een snellere lunch nemen, of dat het eten van thuis is of een kant-en-klaarmaaltijd uit de supermarkt. Stijgende energie- en voedselprijzen maken het ook steeds moeilijker voor kleine, door families gerunde restaurants om een ​​dagelijks wisselend menu aan te bieden.

In een recent uitgekomen boek over het menu staat dat Spanjaarden "een gevoel van nostalgie ervaren nu ze beseffen dat het aan het verdwijnen is". Het is in veel opzichten een ongebruikelijk ritueel, aangezien het begon als een toeristenmenu dat halverwege de jaren zestig werd bedacht door Manuel Fraga, de minister van informatie en toerisme onder dictator Francisco Franco, voordat het begin jaren zeventig werd aangepast voor de Spanjaarden zelf.

4. Bijna de helft van de restaurants biedt nu een 'medio menú' aan

Ook restaurants passen zich aan. Uit een onderzoek bleek dat 47,1 procent van de restaurants een medio menú (een half menu) aanbiedt, waardoor klanten de mogelijkheid hebben om kleinere porties te nemen en geld uit te geven zonder hun gewoonte op te geven. Sommige restaurants kiezen ook voor een goedkopere 'dagschotel' (plato del día) in plaats van de traditionele keuze uit drie of vier gangen.

Afhalen wint ook aan populariteit: 68,7 procent van de bedrijven die deze vraag beantwoordden, gaf aan een afhaalmenu aan te bieden.

Het lijkt er niet op dat de menú del día binnenkort helemaal zal verdwijnen, maar met de stijgende prijzen en het feit dat mensen steeds vaker online bestellen en doordeweeks op hun uitgaven letten, rijst de vraag: hoe lang zal het nog duren?