Spanje komt dichter bij een verbod op roken op alle terrassen van bars en cafés

1. Roken op Spaanse terrassen zou binnenkort kunnen verdwijnenh
2. Rokers en gebruikers van e-sigaretten moeten van tafel weggaan
3. Bars kunnen worden beboet als ze klanten laten roken
4. Waarom de overheid zich richt op terrastafels
5. Het parlement kan het terrasverbod nog wijzigen

Rokers moeten mogelijk uiteindelijk hun tafel verlaten voordat ze ergens op een terras van een Spaanse bar of restaurant een sigaret opsteken.

Ministers hebben dinsdag 21 juli een landelijk rookverbod voorgesteld, maar de regel is nog niet van kracht en staat nog voor een potentieel moeizaam traject door het parlement.

1. Roken op Spaanse terrassen zou binnenkort kunnen verdwijnen

Het beeld van rokers op Spaanse terrassen verdwijnt steeds meer. De Raad van Ministers heeft dinsdag 21 juli de definitieve versie van de regeringswet inzake tabak goedgekeurd. De hervorming wordt nu naar het Spaanse parlement gestuurd voor debat, amendementen en stemming.

Ondanks verwijzingen naar de "nieuwe rookwet" van Spanje, geldt er momenteel geen rookverbod op terrassen van bars en restaurants. Individuele gelegenheden en sommige lokale of regionale overheden kunnen strengere regels opleggen, maar de verwachte beslissing van dinsdag zou het landelijke verbod niet onmiddellijk van kracht laten worden.

De regering keurde de voorlopige versie van de hervorming voor het eerst goed in september 2025. Deze tweede goedkeuring zou het voorstel omzetten in een formeel wetsontwerp, klaar voor behandeling in de Cortes Generales, het Spaanse parlement.

2. Rokers en gebruikers van e-sigaretten moeten van tafel weggaan

Volgens het door de regering gepubliceerde voorstel wordt roken verboden in zowel de binnen- als buitenruimtes van bars, restaurants en andere horecagelegenheden. Dit betekent dat een tafel in de openlucht geen uitzondering meer vormt. Rokers moeten het terras verlaten voordat ze een sigaret opsteken, al legde de eerder gepubliceerde tekst geen vaste verbodszone vast rond een gewone bar of restaurant.

De aparte regel van 15 meter die de regering voorstelt, geldt rond de ingangen van onder meer ziekenhuizen, scholen, universiteiten, overheidsgebouwen, sportcentra, bibliotheken en speelplaatsen.

De beperking voor terrassen geldt ook voor elektronische sigaretten, waaronder nicotinevrije vapes, apparaten voor verhitte tabak en kruidenrookproducten. Dit kan onverwachte gevolgen hebben voor inwoners en toeristen die ervan uitgaan dat vapen in de buitenlucht toegestaan blijft.

Andere voorgestelde rookvrije zones zijn onder meer gemeenschappelijke zwembaden, universiteitscampussen, sportfaciliteiten, bushokjes en locaties voor optredens en evenementen in de openlucht.

3. Bars kunnen worden beboet als ze klanten laten roken

De wijziging heeft niet alleen gevolgen voor de rokers zelf. In het eerdere ontwerp werd het bewust toestaan van roken op een verboden plek aangemerkt als een ernstige overtreding. Ook moesten de betreffende gelegenheden duidelijk zichtbare borden plaatsen waarop stond aangegeven dat roken en het gebruik van de genoemde producten verboden zijn.

Voor bar- en restaurantpersoneel kan dit een pijnlijke overgangsperiode betekenen, waarin ze klanten herhaaldelijk moeten vragen hun sigaret uit te doen of het terras te verlaten. Het volstaat voor bedrijven niet om enkel borden buiten en asbakken om de hoek te plaatsen en de handhaving volledig aan inspecteurs over te laten.

De definitieve sancties voor 2026 moeten worden gecontroleerd zodra het herziene wetsontwerp is gepubliceerd. Het ontwerp van september stelde een boete voor van maximaal €100 voor incidenteel roken op een verboden plek, maar uit recente berichten blijkt dat de minimumboetes elders in de herziene wet zijn verhoogd.

Ook voor jongeren onder de 18 jaar komt er een verbod op het gebruik van tabak en aanverwante producten; zij mogen deze dus niet alleen niet meer kopen, maar ook niet meer consumeren. De boetes zouden beginnen bij €200, waarbij de ouders of voogden verantwoordelijk zijn voor de betaling.

4. Waarom de overheid zich richt op terrastafels

Het ministerie van Volksgezondheid stelt dat drukke of gedeeltelijk overdekte terrassen gasten en horecapersoneel kunnen blootstellen aan meeroken, ook al bevinden ze zich technisch gezien in de openlucht. Uit een systematische review uit 2024 bleek dat de concentraties fijnstof aanzienlijk hoger waren op terrassen waar roken was toegestaan. Rook kan bovendien overwaaien naar aangrenzende rookvrije zones en binnenruimtes.

De horecasector verzet zich tegen een algemeen verbod; men voert aan dat terrassen het hele jaar door sociale ontmoetingsplekken zijn en dat ondernemers zouden opdraaien voor een deel van de handhaving. Het verbod zou klanten kunnen afschrikken en negatieve gevolgen kunnen hebben voor bedrijven.

5. Het parlement kan het terrasverbod nog wijzigen

Na goedkeuring door de regering moet het wetsvoorstel door het Congres en de Senaat worden behandeld. Politieke partijen kunnen amendementen indienen, wat betekent dat specifieke bepalingen, sancties en ingangsdata nog kunnen veranderen. De nieuwe regels worden pas wet na parlementaire goedkeuring, koninklijke bekrachtiging en publicatie in de Boletín Oficial del Estado (het officiële Spaanse staatsblad). Het Spaanse Congres licht het volledige wetgevingsproces hier toe.

In het conceptvoorstel voor 2025 werd voorgesteld de wet twintig dagen na publicatie in werking te laten treden, maar er is nog geen definitieve ingangsdatum vastgesteld. Zolang de definitieve wetgeving nog niet in het staatsblad is verschenen, doen rokers er goed aan de regels van de specifieke locatie, gemeente en regio te raadplegen, in plaats van ervan uit te gaan dat het landelijke terrasverbod in Spanje al van kracht is.

Terrassen in het Spaanse nachtleven worden geconfronteerd met een strengere regelgeving op het lawaai

1. Steden die al strenge geluidsnormen toepassen of uitbreiden
2. Wat de maatregelen betekenen voor bewoners
3. Wat het betekent voor bars, restaurants en toeristen
4. Geen landelijk uniform systeem

Spanje werkt aan een strengere controle op geluidsoverlast in de buitenruimtes van horecagelegenheden. Voorstellen en bestaande gemeentelijke regels kunnen onder meer realtime monitoring van geluidsniveaus met behulp van sensoren op terrassen van bars en restaurants in bepaalde gebieden omvatten. De wijzigingen worden niet als één landelijke wet ingevoerd. In plaats daarvan vallen ze onder het bestaande Spaanse systeem van gemeentelijke en regionale milieuregelgeving, wat betekent dat elke gemeenteraad zelf beslist hoe en wanneer strengere geluidsnormen worden toegepast.

Het meest gebruikte kader in Spanje is de aanwijzing van akoestisch verzadigde zones, gebieden waar herhaalde klachten over geluidsoverlast en gemeten geluidsniveaus de toegestane drempelwaarden overschrijden. In deze zones kunnen autoriteiten de capaciteit van terrassen beperken, de openingstijden verkorten, het aantal nieuwe vergunningen beperken of de handhavingsmaatregelen verscherpen.

1. Steden die al strenge geluidsnormen toepassen of uitbreiden

Verschillende grote Spaanse steden hanteren al strengere systemen voor de beheersing van geluidsoverlast op terrassen, of zijn deze aan het ontwikkelen, hoewel het gebruik van sensoren niet overal verplicht is.

In Madrid omvat het geluidsbeheersingssysteem van de stad speciale zones voor geluidsbescherming (ZPAE), waar terrassen te maken krijgen met kortere openingstijden, strengere vergunningsvoorwaarden en strengere handhaving. Deze zones worden toegepast in dichtbevolkte wijken waar veel klachten van omwonenden binnenkomen.

In Barcelona hanteert de stad al lange tijd enkele van de strengste terrasregels van Spanje. In bepaalde wijken, waaronder delen van het stadscentrum zoals Ciutat Vella, Gràcia en L'Eixample, gelden al eerder kortere sluitingstijden, een beperktere capaciteit voor terrassen en handhaving op basis van geluidsmetingen, inclusief het gebruik van meetgegevens om beperkingen te rechtvaardigen.

In Valencia hebben lokale autoriteiten proefprojecten opgezet om het concept van "slimme terrassen" in sommige wijken te onderzoeken. Deze omvatten akoestische meetinstrumenten en aanpassingen aan de omgeving om de geluidsoverlast in drukke uitgaansgebieden te verminderen.

Op de Balearen (met name Palma de Mallorca) is strenge handhaving van geluidsnormen al goed ingeburgerd vanwege de grote toeristische druk. Regelgeving in uitgaansgebieden omvat vaak strikte limieten voor buitengeluid, openingstijden en vergunningsvoorwaarden.

In Málaga zijn de gemeentelijke regelgevingen ook aangescherpt in de centrale en kustdistricten waar toeristische en woongebieden elkaar overlappen. Er zijn beperkingen voor terrassen en handhaving is gekoppeld aan geluidsoverlast en vastgestelde drempelwaarden.

Deze steden hanteren geen uniform, gezamenlijk systeem. In plaats daarvan passen ze onafhankelijk van elkaar vergelijkbare principes toe, gebaseerd op de lokale vraag, de intensiteit van het toerisme en de druk op de woningmarkt.

2. Wat de maatregelen betekenen voor bewoners

Voor mensen die in centrale of toeristische wijken wonen, zijn strengere controles bedoeld om de handhaving van geluidslimieten consistenter te maken.

Bewonersverenigingen in de getroffen gebieden stellen dat de huidige systemen vaak meer afhankelijk zijn van klachten dan van continue monitoring. Bij overschrijding van de geluidslimieten kan de handhaving variëren, afhankelijk van het tijdstip en de beschikbare inspectiecapaciteit.

In sommige steden is meer gestructureerde monitoring bedoeld om duidelijker bewijs te leveren van overtredingen en de afhankelijkheid van subjectieve meldingen te verminderen. Dit is met name relevant in wijken waar de horeca geconcentreerd is in smalle straten en gebouwen met gemengd gebruik.

3. Wat het betekent voor bars, restaurants en toeristen

Voor horecabedrijven vormen terrassen een belangrijk deel van de omzet, vooral in steden waar buiten dineren centraal staat in de lokale cultuur en het toerisme. Elke aanscherping van de regels kan gevolgen hebben voor de zitcapaciteit, openingstijden en nalevingskosten.

Exploitanten kunnen te maken krijgen met extra administratieve verplichtingen, afhankelijk van de gemeente, met name in gebieden die zijn aangewezen als akoestisch verzadigde zones. De meeste steden blijven echter prioriteit geven aan het behoud van terrasactiviteiten en het beperken van de impact ervan op omwonenden.

Voor toeristen zullen de veranderingen waarschijnlijk geleidelijk zijn en niet direct merkbaar. De terrascultuur blijft een belangrijk onderdeel van de Spaanse gastvrijheid en er wordt niet verwacht dat het buiten dineren landelijk zal afnemen. In sommige wijken kunnen bezoekers te maken krijgen met een meer gereguleerde omgeving, zoals vroegere sluitingstijden of rustigere zitgedeeltes. In andere wijken, met name buiten de dichtbevolkte gebieden, zal er weinig merkbare verandering zijn.

4. Geen landelijk uniform systeem

Ondanks de aandacht voor geluidssensoren en strengere regels voor terrassen, heeft Spanje momenteel geen uniform nationaal beleid dat alle gemeenten verplicht hetzelfde systeem te hanteren. De regelgeving blijft daardoor gefragmenteerd. Steden zoals Madrid, Barcelona, ​​Valencia, Palma de Mallorca en Málaga passen hun eigen regels toe op basis van lokale omstandigheden, wettelijke kaders en milieubeoordelingen.

De algemene richting is consistent: meer aandacht voor het beheersen van terrasgeluid in dichtbevolkte of toeristische gebieden. De gebruikte instrumenten, waaronder de inzet van sensoren, blijven echter volledig afhankelijk van beslissingen van de lokale overheid en niet van nationale wetgeving.

Bars en restaurants in heel Spanje doen er alles aan om nieuwe boetes voor keukenovertredingen te voorkomen

1. Waarom zoveel bars en restaurants zich haasten om hun keukens te moderniseren vóór juni
2. Veel kleine horecabedrijven zeggen dat de timing niet slechter had kunnen zijn
3. Bars en restaurants verwachten vanaf juni een toename van inspecties

Nu mei ten einde loopt, beginnen veel bar- en restauranteigenaren in heel Spanje zich zorgen te maken over wat de toekomst brengt en dat is niet vanwege toeristen, personeelstekorten of zelfs de elektriciteitsprijzen.

Wat veel bedrijven nu zorgen baart, is de groeiende angst voor inspecties in verband met nieuwe ventilatie- en rookafzuigvoorschriften die vanaf juni volledig van kracht worden.

De respijtperiode van 18 maanden voor kleinere bedrijven loopt nu af, wat betekent dat gemeenten en inspecteurs van de volksgezondheid binnenkort sancties kunnen opleggen aan bars, cafés en restaurants die hun keukensystemen niet op tijd hebben aangepast.

En sommige van de mogelijke boetes zijn hoog genoeg om kleine ondernemers ernstig zorgen te baren.

In de ernstigste gevallen kunnen de sancties oplopen tot € 50.000. Tijdelijke sluitingen kunnen ook volgen als inspecteurs van mening zijn dat een ventilatiesysteem brandgevaar oplevert of niet voldoet aan de huidige veiligheidsnormen.

Voor klanten die buiten op een terras tapas eten, is dit allemaal niet zichtbaar. Maar achter de keukendeuren in heel Spanje controleren veel horecagelegenheden al afzuigsystemen, vervangen filters en bellen technici in de hoop dat alles in orde is voordat de inspecties deze zomer worden geïntensiveerd.

En eerlijk gezegd begint de druk voor veel kleinere bedrijven nu al voelbaar te worden.

1. Waarom zoveel bars en restaurants zich haasten om hun keukens te moderniseren vóór juni

Veel van deze regels waren technisch gezien al eerder goedgekeurd, maar kleinere horecagelegenheden kregen een aanpassingsperiode van 18 maanden om de veranderingen geleidelijk door te voeren en die overgangsperiode is nu bijna voorbij.

Die hervormingen komen voort uit een combinatie van bijgewerkte bouwvoorschriften, brandpreventienormen en eisen met betrekking tot de luchtkwaliteit voor professionele keukens.

Volgens de autoriteiten blijven oudere afzuigsystemen een van de zwakste punten in veel horecagelegenheden, vooral in verouderde gebouwen waar installaties mogelijk al tientallen jaren niet zijn gemoderniseerd.

Een van de grootste zorgen is de ophoping van vet in afzuigsystemen. Na verloop van tijd hoopt vet zich op in filters en kanalen en kan het extreem gevaarlijk worden als er brand uitbreekt in de keuken. Daarom richten de bijgewerkte regels zich sterk op filtratie, interne reinigingsmogelijkheden en brandwerende bescherming.

Van restaurants wordt nu verwacht dat ze afzuigsystemen gebruiken die minstens 95 procent van de vetdeeltjes en zware resten kunnen filteren.

In de praktijk betekent dit vaak het vervangen van oudere filters door geavanceerdere systemen met actieve kool of andere efficiëntere technologie.

Ook de afzuigkanalen zelf krijgen nu veel meer aandacht dan voorheen.

Volgens de bijgewerkte normen moeten afzuigleidingen op regelmatige intervallen inspectieopeningen hebben, zodat technici de binnenkant goed kunnen reinigen. Dat lijkt misschien een klein technisch detail, maar volgens de autoriteiten blijft moeilijk bereikbare vetophoping een van de belangrijkste oorzaken van branden in professionele keukens. En voor bedrijven die gevestigd zijn in appartementencomplexen worden de regels nog strenger, omdat afzuigsystemen die door gemeenschappelijke ruimtes lopen nu gecertificeerde brandwerende isolatie vereisen.

Het doel is duidelijk. Als er brand uitbreekt in een keuken, willen de autoriteiten het risico verkleinen dat rook en vlammen zich snel verspreiden naar aangrenzende appartementen of bedrijven.

2. Veel kleine horecabedrijven zeggen dat de timing niet slechter had kunnen zijn

Voor grote restaurantketens kan de aanpassing aan de nieuwe normen simpelweg een extra bedrijfskostenpost worden.

Voor kleine, onafhankelijke bars en familierestaurants voelt de situatie financieel vaak veel zwaarder aan. Veel eigenaren worstelen al met stijgende kosten in vrijwel elk onderdeel van hun bedrijf.

Voedselprijzen blijven hoog. De elektriciteitsrekeningen zijn voor veel horecagelegenheden nog steeds een aanslag op de portemonnee, de huur blijft stijgen in toeristische gebieden en de personeelskosten zijn veel hoger dan een paar jaar geleden.

Nu ontdekken veel bedrijven dat ze mogelijk ook moeten investeren in keukensystemen die klanten waarschijnlijk nooit zullen opmerken.

Die frustratie komt steeds weer terug in de horecasector. Vooral bij oudere bedrijven die werken met infrastructuur die decennia geleden is aangelegd.

Sommige bedrijven hebben slechts relatief eenvoudige upgrades nodig, zoals het vervangen van filters of het moderniseren van afzuiginstallaties. Andere bedrijven staan ​​voor veel duurdere werkzaamheden, zoals het vervangen van luchtkanalen of het herontwerpen van ventilatiesystemen.

Zelfs mechanische afzuiginstallaties moeten nu voldoen aan strengere normen met betrekking tot brandwerendheid bij hoge temperaturen. Van restaurants wordt ook verwacht dat ze zorgen voor voldoende frisse luchtcirculatie in het pand, in plaats van alleen rook af te voeren.

Die eis is deels gekoppeld aan de luchtkwaliteit binnen en de beheersing van koolstofdioxide.

Sommige regionale overheden hebben financiële steunprogramma's geïntroduceerd om bedrijven te helpen een deel van de renovatiekosten te dekken. In bepaalde gebieden kunnen subsidies tot 40 procent van de in aanmerking komende verbouwingen dekken.

Toch geven veel eigenaren aan dat de resterende kosten moeilijk te dragen blijven, vooral na een aantal financieel zware jaren voor de horeca.

3. Bars en restaurants verwachten vanaf juni een toename van inspecties

Wat veel bedrijven nerveus maakt, is dat de inspectiefase nu echt van start gaat. Tijdens de aanpassingsperiode hebben de autoriteiten zich vooral gericht op het geven van tijd aan bedrijven om aan de eisen te voldoen.

Vanaf juni zullen de sancties naar verwachting veel realistischer worden. Inspecteurs kunnen onderhoudsdocumentatie opvragen waaruit blijkt dat afzuigsystemen professioneel en regelmatig zijn gereinigd door erkende bedrijven.

Deze reinigingsgegevens worden steeds belangrijker, omdat bedrijven zonder de juiste onderhoudsdocumentatie boetes kunnen krijgen, zelfs als het systeem zelf functioneel lijkt. En de financiële gevolgen kunnen snel oplopen.

Ernstige overtredingen met betrekking tot verouderde filters, slecht onderhoud of gemiste inspecties kunnen leiden tot boetes van € 6.000 tot € 15.000.

Wanneer de autoriteiten grote veiligheidsrisico's constateren of keukens zonder conforme rookafzuigsystemen aantreffen, kunnen de sancties veel hoger uitvallen.

Die mogelijkheid is precies de reden waarom veel horecaondernemers in heel Spanje zich nu haasten om hun installaties te controleren voordat de zomerinspecties intensiever worden. Want voor kleine bedrijven die al onder druk staan, kan zelfs een tijdelijke sluiting financieel desastreus zijn.

Nu het toeristenseizoen op het punt staat te beginnen, is het laatste wat veel restauranteigenaren deze zomer willen, een inspecteur die de keuken binnenloopt en iets aantreft dat allang verholpen had moeten zijn.

Kan men in Spanje een fooi geven met een bankkaart?

Ja, dat kan. De Spaanse horecascene is goed uitgerust voor plastic. Van gezellige lokale bars tot de chicste eetgelegenheden, je zult merken dat de meeste plaatsen graag kaartfooien accepteren.

Meestal is het geen probleem om de rekening naar boven af te ronden en 'bedankt' te zeggen voor het goede eten en de goede service. Terwijl het in een aantal landen illegaal is dat restauranteigenaren de fooien van het personeel achter houden, verbiedt de Spaanse wet restaurantbazen nog niet expliciet om fooien te ontvangen. Het is echter bijna ongehoord dat managers fooien van hun hardwerkende obers afpakken.

Als u in Spanje uit eten gaat en merkt dat u geen contant geld heeft, hoeft u zich geen zorgen te maken. Onthoud: of je nu in een gezellige plaatselijke bar zit of in een trendy restaurant, de meeste plekken zullen hier graag rekening mee houden. Het is zeer zeldzaam om een bar of restaurant in Spanje te vinden dat geen kaarten accepteert, maar wees gewaarschuwd: het gebeurt soms in toeristische gebieden.

Hoe weet ik of het personeel de fooi krijgt?

Controleer dit voordat u een fooi geeft. Hoewel het in Spanje zeer zelden voorkomt dat restaurantbazen hun handen in de digitale fooienpot steken, kunt u dit nogmaals bij uw kelner controleren om er zeker van te zijn dat het geld naar de juiste plek gaat.

Dus, hoe geef je een fooi zonder opschudding te veroorzaken?

In een gemiddelde bar of restaurant is het prima om een paar euro te geven. Stel dat uw factuur € 61,50 bedraagt; rond het gewoon af naar € 65. Die extra munten gaan rechtstreeks naar het personeel.

Men kan meer uitleg over fooien vinden op Verblijven in Spanje.