De Spaanse groothandelsprijzen voor elektriciteit stijgen in één week tijd met 700%

Het conflict in het Midden-Oosten heeft de neerwaartse trend op de Spaanse energiemarkt abrupt gekeerd, waardoor de groothandelsprijzen voor elektriciteit in slechts zeven dagen tijd met 700% zijn gestegen.

Ondanks een reeks winterstormen die eerder dit jaar de opwekking van waterkracht en windenergie een impuls gaven, heeft de volatiliteit van aardgas opnieuw de controle over de prijzen van het nationale elektriciteitsnet overgenomen.

In één oogopslag: de Spaanse energiecrisis

• Prijsstijging: groothandelsprijs voor elektriciteit steeg van € 15 naar € 119,42/MWh in de eerste week van maart

• Impact op gas: De aardgasprijzen zijn sinds het begin van het conflict met 70% gestegen.

• Gereguleerd tarief: Ongeveer 8 miljoen huishoudens zijn rechtstreeks blootgesteld aan deze marktschommelingen.

• Verwachte stijging: Analisten voorspellen dat de maandelijkse rekeningen met 50% kunnen stijgen (tot €64/maand) als de Straat van Hormuz geblokkeerd blijft.

• Verzachting: Een nieuwe “hybride” berekening voor gereguleerde tarieven helpt de extreme prijspieken te voorkomen die we tijdens de invasie van Oekraïne in 2022 hebben gezien.

Tussen 1 maart en 9 maart 2026 steeg de gemiddelde groothandelsprijs van € 15/MWh naar € 119,42/MWh. Deze escalatie wordt veroorzaakt door een stijging van de gasprijzen met bijna 70% sinds het begin van de vijandelijkheden.

Terwijl hernieuwbare energie gasgestookte centrales met een gecombineerde cyclus naar hun laagste gebruiksniveau sinds vorig jaar heeft verplaatst, betekent het marginale prijssysteem dat duur gas nog steeds de uiteindelijke kosten bepaalt voor de acht miljoen Spaanse huishoudens op het gereguleerde (PVPC) tarief.

Deskundigen waarschuwen dat een langdurige sluiting van de Straat van Hormuz, een kritiek knelpunt voor 20% van de mondiale koolwaterstoffen, tot nog steilere stijgingen zou kunnen leiden. Uit analyse blijkt dat als de doorgang slechts 15 dagen gesloten blijft, aardgas op de Europese benchmark (Nederlandse TTF) € 90/MWh zou kunnen bereiken, waardoor de gemiddelde maandelijkse rekeningen van huishoudens mogelijk zouden stijgen van € 47 naar € 64.

De impact zal naar verwachting echter minder chaotisch zijn dan de energiecrisis van 2022. Een recent herontwerp van het gereguleerde tarief omvat nu stabielere ‘toekomstige’ marktgegevens naast volatiele dagprijzen, wat een buffer vormt tegen plotselinge geopolitieke schokken.